μηχανισμος αντικυθηρων

Ο αρχαιότερος υπολογιστής

Άλλα νέα

Ο αρχαιότερος υπολογιστής

Ο Μηχανισμός των Αντικυθήρων:

Συνέντευξη με τον Ξενοφώντα Μουσά,

αναπληρωτή καθηγητή της Φυσικής του Διαστήματος στο Πανεπιστήμιο Αθηνών και μέλος της ερευνητικής ομάδας για τον γνωστό μηχανισμό.

Ο Υπολογιστής των Αντικυθήρων είναι ένας μηχανισμός που κατασκευάστηκε γύρω στο 150 με 100 π.Χ. πιθανότατα από κάποιον μηχανικό που έζησε την εποχή του μεγάλου αστρονόμου από τη Νίκαια της Βιθυνίας Ίππαρχο, που εργάσθηκε με επιτυχία πολλά χρόνια στη Ρόδο.

Ο Μηχανισμός των Αντικυθήρων θεωρείται όχι μόνο ως το παλαιότερο γνωστό εύρημα της τεχνολογίας των Ελλήνων, αλλά και ως το πρώτο εργαλείο υψηλής τεχνολογίας της ανθρωπότητας. Μοιάζει με παλαιό ρολόι που αποτελείται από πολλούς οδοντωτούς τροχούς που περιστρέφονται γύρω από διάφορους άξονες.

Πιθανότατα λειτουργούσε με ένα χερούλι, το οποίο περιέστρεφε έναν ατέρμονα κοχλία. Αυτός έδινε κίνηση σε έναν ή δύο μεγάλους τροχούς του Μηχανισμού περιστρέφοντας έτσι έναν άξονα στον οποίο ήταν προσαρμοσμένοι πολλοί άλλοι οδοντωτοί τροχοί διαφόρων διαμέτρων και με διαφορετικό αριθμό οδόντων.

Με τη σειρά τους, οι τροχοί αυτοί περιέστρεφαν άλλους τροχούς γύρω από άλλους άξονες, για να επιτελέσουν διαφορετικές λειτουργίες και να δείξουν τις θέσεις διαφόρων ουρανίων σωμάτων, σίγουρα του Ηλίου, της Σελήνης και ίσως και κάποιων πλανητών Ο Μηχανισμός μπορεί να λειτουργούσε με ένα βάρος ή με φτερωτή με νερό που περιέστρεφαν ένα ατέρμονα κοχλία και έδινε κίνηση στα γρανάζια.

Ο Μηχανισμός φέρει τουλάχιστον τρεις περίπλοκες κλίμακες ενδείξεων. Μία κυκλική στο πρόσθιο μέρος και δύο ελικοειδείς στο οπίσθιο. Είναι βέβαιον ότι στην πρόσθια κλίμακα ενδείξεων απεικονίζονται η κίνηση και η θέση του Ηλίου. Σε μία από αυτές που βρίσκονται φαίνονται η θέση και οι φάσεις της Σελήνης στη διάρκεια του μηνός, ενώ πιθανότατα κάπου αλλού φαίνονται οι θέσεις των πλανητών.

Η μία ελικοειδής κλίμακα καλύπτει χρονική περίοδο 76 ετών ενώ η άλλη περίπου 60 ετών.
Στα κείμενα εμφανίζονται πολλοί αριθμοί όπως η ένδειξη “76 έτη 19 έτη”, που αναφέρονται στην επανάληψη των φάσεων της Σελήνης με τέτοιες περιοδικότητες οι οποίες δείχνουν ότι το μηχάνημα διέθετε την απαιτούμενη ακρίβεια ώστε να αναπαριστά πιστά τις κινήσεις της Σελήνης. (Πηγή: www.antikythera-mechanism.gr)

Συνέντευξη

Καταρχήν θα θέλαμε να σας ευχαριστήσουμε που δίνετε τη δυνατότητα στους αναγνώστες του IGOGREECE.com να ενημερωθούν για το μηχανισμό των Αντικυθήρων απευθείας από εσάς, που είστε μέλος της ερευνητικής ομάδας, αλλά επίσης επειδή δίνετε τη δυνατότητα στους ενδιαφερόμενους να εκφράσουν τις απορίες τους.

Ακολουθούν οι ερωτήσεις:

1. Τι έκανε κατά την γνώμη σας ο Υπολογιστής των Αντικυθήρων;

Ο Υπολογιστής των Αντικυθήρων είναι ένας αναλογικός υπολογιστής που αναπαριστά την κίνηση του Ηλίου και της Σελήνης και πιθανώς και των πλανητών. Βρίσκει για κάθε χρονική στιγμή (έτος, μήνα, ημέρα, ώρα, λεπτό) τη θέση τη θέση του Ηλίου και της Σελήνης σε σχέση με τα άστρα.

Βρίσκει τη φάση της Σελήνης στη διάρκεια του μήνα. Προβλέπει τις εκλείψεις του Ηλίου και της Σελήνης, είναι ένας θαυμάσιος φορητός υπολογιστής. Με τις ακριβείς αξονικές τομογραφίες της Χ-ΤΕΚ διαβάσαμε το κρυμμένο στη σκουριά εγχειρίδιο του υπολογιστή που περιέχει πολλούς τεχνικούς και αστρονομικούς όρους, όπως και γεωγραφικούς.

Ίσως λοιπόν το όργανο αυτό να μπορούσε να χρησιμοποιηθεί για να βρίσκει και το πλάτος ενός τόπου ή ακόμη αν μπορούσαν να μετρήσουν με ένα ρολόι τον απόλυτο χρόνο να βρίσκουν και το μήκος ενός τόπου.

Ένα τέτοιο μηχάνημα εχρησιμοποιείτο για αστρονομικούς υπολογισμούς (θέσεις ουρανίων σωμάτων, εκλείψεις), τήρηση ακριβούς ημερολογίου, για διδασκαλία και για επίδειξη και ίσως και για χαρτογράφηση.

2. Σύμφωνα με την κοινή λογική δεν είναι δυνατόν να έχει κατασκευαστεί κατευθείαν ένα τέτοιο πολύπλοκο μηχάνημα. Θα πρέπει να υπάρχουν προηγούμενα στάδια. Υπάρχουν άλλοι προγενέστεροι, παλαιότεροι μηχανισμοί.

Ο αρχαιότερος τέτοιος μηχανισμός που ξέρουμε είναι το πλανητάριο του Αρχιμήδη, δυο αιώνες νωρίτερα από τον μηχανισμό Υπολογιστή των Αντικυθήρων, αλλά έχω υποστηρίξει ότι αποτελεί μετεξέλιξη προϊστορικών «αστεροσκοπείων», όπως του Στόνχεντζ. Θα μπορούσαμε να πούμε ότι στον Υπολογιστή των Αντικυθήρων οι 56 στήλοι του Aubrey αντικαταστάθηκαν από δοντάκια στα γρανάζια διαφόρων τροχών. Παρόμοιους μηχανισμούς έχουμε και αργότερα.

3. Γνωρίζουμε από Ιστορικούς ή Αρχαιολόγους αν υπήρχαν αναφορές στην αρχαιότητα σε σχετικούς μηχανισμούς;

Υπάρχουν αναφορές σε παρόμοια μηχανήματα αρχίζοντας από τον Αρχιμήδη μέχρι πολύ παλαιότερα, στη Ρωμαϊκή εποχή.

4. Πάνω στον Mηχανισμό έχουν χαραχθεί διάφορες λέξεις όπως «KOΣMOY», «XΩPAΣ», «TYMΠANO», ο αριθμός «76», ο αριθμός «19» «ΣTHPIΓMOΣ», «ΙΣΠΑΝIΑ» κ.α. τι συμπεράσματα βγάζουμε από τις λέξεις αυτές;

Λέξεις όπως στηριγμός που εμφανίζονται πολλές φορές και σημαίνουν τα σημεία που φαινομενικά οι πλανήτες αναστρέφουν τη κίνησή τους πάνω στον ουρανό, ως αποτέλεσμα της κίνησης της Γης γύρω από τον Ήλιο, δείχνουν ότι αναφέρεται στην τροχιά διαφόρων πλανητών, η λέξη κόσμος δείχνει ότι αναφέρεται στο Σύμπαν, ο όρος τύμπανο σημαίνει οδοντωτός τροχός, οι λέξεις Ισπανία (που είναι η αρχαιότερη αναφορά στη χώρα αυτή το 150 με 100 π.Χ.) και Φάρος αναφέρονται στις ακραίες περιοχές της Μεσογείου και ίσως υπήρχαν οδηγίες πλοήγησης ή οδηγίες χρήσεις σε αυτές τις περιοχές της Γης.

Οι χρονικές περίοδοι 76 ετών και 19 ετών είναι οι περίοδοι του Καλλίππου και του Μέτωνα μέσα στις οποίες επαναλαμβάνονται οι θέσεις της Σελήνης σε σχέση με τον Ήλιο στον ουρανό και βοηθάει στις πρόβλεψη των εκλείψεων.

5. Η μεγάλη ακρίβεια του μηχανισμού είναι και μια ένδειξη ότι οι αρχαίοι Έλληνες έκαναν μεγάλα ταξίδια, πέρα από τα στενά όρια της Μεσογείου, τι πιστεύετε εσείς;

Οι Έλληνες είχαν πολύ καλούς χάρτες που απεικονίζουν τη Γη σφαιρική.

Ο πρώτος μεσημβρινός από την εποχή του Πτολεμαίου ορίζεται στα Κανάρια Νησιά, οι χάρτες του περιλαμβάνουν 20000 πόλεις με τις γεωγραφικές συντεταγμένες τους από τα Κανάρια μέχρι την ανατολική ακτή της Κίνας, συνεπώς είχαν ταξιδέψει πάρα πολλές φορές όπως αποδεικνύουν οι πολύ καλοί χάρτες που είχαν φτιάξει.

6. Μας έχουν διδάξει ότι οι αρχαίοι Έλληνες είχαν υψηλό θεωρητικό υπόβαθρό αλλά στην εφαρμογή (τεχνολογία) δεν τα πήγαιναν καλά. Συμφωνείτε;

Οι κατασκευαστές του Παρθενώνα και του Υπολογιστή των Αντικυθήρων ήταν τέλειοι σε μαθηματικά και μηχανική

7. Άλλαξε η γνώμη μας για το επιστημονικό επίπεδο που είχαν φθάσει οι αρχαίοι Έλληνες

Η μελέτη του Υπολογιστή των Αντικυθήρων οδήγησε σε πληρέστερη κατανόηση της ιστορίας της Ελλάδας, της τεχνολογίας, των μαθηματικών, της αστρονομίας.

Συμβάλλει στην αυτογνωσία της ανθρωπότητας, αυξάνει την αυτοπεποίθηση των μαθητών, προσελκύει τους μαθητές στα μαθηματικά, τη φυσική, την αστρονομία και τα διαστημικά

8. Τι δεν σας ρωτήσαμε που θα θέλατε να σας έχουμε ρωτήσει;

Η μελέτη βασίζεται σε μια θαυμάσια διεθνή συνεργασία με μέλη το Πανεπιστήμιο της Θεσσαλονίκης, του Κάρντιφ, του Εθνικού αρχαιολογικού Μουσείου Αθηνών, της εταιρείας Χ-ΤΕΚ, ΗΡ, με επιχορήγηση του Leverhulme Trust

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *